TEEB in Nederland

TEEB staat voor the Economics of Ecosystems and Biodiversity (TEEB) en is een internationale studie naar de economische betekenis van biodiversiteit en ecosysteemdiensten geïnitieerd door de Verenigde Naties. Naar aanleiding hiervan worden of zijn in ca. 22 landen vervolgstudies uitgevoerd. In Nederland worden door het ministerie van Economische Zaken zes verschillende TEEB studies uitgevoerd, te weten Natuur en gezondheid, TEEB fysiek, Nederlandse Handelsketens, het Nederlandse bedrijfsleven, TEEB Bonaire en TEEB-stad.

TEEB-stad

TEEB-stad is in 2011 gestart als gezamenlijk initiatief van het Rijk en 11 gemeenten. Hierbij is, gecoördineerd door de gemeente Apeldoorn en uitgevoerd door Witteveen+Bos, een methode ontwikkeld om te redeneren, rekenen en verdienen met de baten van groen en water. Met deze methode zijn voor de diverse projecten van de betrokken gemeenten MKBA’s (Maatschappelijke Kosten Baten Analyse) opgesteld, waaruit bleek dat er aanzienlijke positieve maatschappelijke effecten te verwachten zijn: deze waren 1,5 tot 2 keer hoger dan de kosten. Voor de deelnemende gemeenten was het echter lastig om zelf met de methode aan de slag te gaan, zowel met het berekenen van baten als met het gebruik van de resultaten in stedelijke processen.

Het Ministerie van Economische Zaken heeft daarom in 2013 Platform31 gevraagd een vervolgproject te starten. Eén van de doelstellingen was het vertalen van de projectspecifieke MKBA aanpak naar een vrij toegankelijke online tool, waarbij de gebruiker centraal staat, zelf aan de knoppen kan draaien en kan zien en begrijpen wat er gebeurt. Dit heeft geresulteerd in de TEEB-stad tool, die is ontwikkeld door Fabrique, LUZ architecten en Buck Consultants International (BCI). De tool is tot stand gekomen in samenspraak met een leergroep van ambtenaren, ontwerpers en adviseurs en is mede mogelijk gemaakt door het Productschap Tuinbouw (in samenwerking met de VHG).

In 2015 is een derde tranche gestart waarin de nadruk lag op het stimuleren van het gebruik. Er zijn vier succesvolle regionale leergemeenschappen georganiseerd, met 15 deelnemende casushouders in 13 gemeenten. Er zijn ondersteunende handvatten ontwikkeld waarmee gebruikers nog beter zelfstandig aan de slag kunnen met de TEEB-stad tool (resultatenflyer, stakeholdercanvas). De TEEB-stad tool is geactualiseerd, de functionaliteiten zijn verbeterd en er zijn diverse baten toegevoegd. Een van de belangrijkste wijzigingen is dat in de tool zelf nu direct verwezen wordt naar de achterliggende onderzoeken, waardoor de berekeningen nog transparanter worden en de duiding van de gebruikte getallen in de tool is verbeterd. De nieuwe versie van de TEEB-stad tool is vanaf 1 oktober 2015 te gebruiken.

In maart 2016 is de discontovoet geactualiseerd naar 3,0% op jaarbasis (discontofactor van 20,6 voor looptijd van 30 jaar) conform de geactualiseerde richtlijnen vanuit het Rijk voor toepassing van de discontovoet in een MKBA. Het uitgangspunt voor de TEEB-stad tool is dat de maatregelen die ingevoerd worden substitueerbare natuur betreffen. Tevens zijn de waarderingskengetallen geactualiseerd naar het prijspeil van 2016.

Bekijk hier het animatiefilmpje over TEEB-stad.
Bekijk hier de publicatie “Van TEEB-stad naar TEEB-stad tool, inzicht in de waarde van groen in de stad”.

TEEB-stad tool - een uniek instrument

Met de TEEB-stad tool is specialistische kennis over het berekenen van waarde van groen en water toegankelijk gemaakt voor een groot publiek. De MKBA ‘black box’ is bewust geopend om te laten zien hoe de verschillende baten(berekeningen) tot stand komen. Dit inzicht dient als basis voor het gesprek met baathouders en belanghebbenden, als eerste stap naar een gezamenlijk verdienmodel. Het zet mensen aan tot denken over de waarde van natuur. Hiermee sluit de tool aan bij de internationale uitgangspunten van TEEB: draw attention, demonstrate value en help decision making.

TEEB-stad tool en de MKBA

De TEEB-stad tool is geen MKBA. Het is een batenanalyse waarmee verschillende baten, op basis van generieke kengetallen, voor een projectsituatie berekend kunnen worden. Een complete MKBA is veel breder en gaat in op verschillende projectspecifieke afwegingen (zoals probleemanalyse, alternatief, investeringskosten, onderhoud en beheer, etc.). De TEEB-stad tool faciliteert een proces. Hiertoe beperkt de TEEB-stad tool zich (vooralsnog) tot de tien meest voorkomende (en generiek berekenbare) maatschappelijke baten van groene en blauwe maatregelen in de stad. De tool kan gebruikt worden als eerste stap om na te gaan of en welke baten er optreden binnen een project. Dit biedt voldoende houvast voor het aangaan van de dialoog met de verschillende baathouders en belanghebbenden. Als het project voldoende kansrijk lijkt kan men indien nodig een volwaardige MKBA uit laten voeren door een expert.

Contact

Voor vragen kunt u een email sturen naar teebstad@gmail.com